Trong tổ chức chánh trị đời có hiến pháp làm căn bản quy định cơ cấu tổ chức quốc gia và quyền hạn của nhà nước, trong tổ chức chánh trị đạo có Pháp chánh truyền làm nền tảng để dựa vào đó lập nên hình tướng của Hội Thánh và phân định quyền hạn của chức sắc. Vậy Pháp chánh truyền tương đương với bản hiến pháp của đời nhưng điểm đặc biệt là pháp chánh truyền không do người phàm lập nên mà do chính Đức Chí Tôn giáng cơ dạy phải tuân theo và không được sửa cãi. Đó là những bài Thánh giáo trong buổi sơ khai dạy về các phẩm vị, quyền hạn. bổn phận, đạo phục của chức sắc Cửu Trùng Đài và Hiệp Thiên Đài. Về sau Đức Hộ Pháp Phạm Công Tắc chú giải thêm cho rỏ nghĩa từng câu từng chữ viết thành quyển “Pháp Chánh Truyền chú giải”.Lời chú giải nầy đã được Đức Lý Đại Tiên chỉnh lại.
Hội Thánh Hiệp Thiên Đài là cơ quan có phận sự làm trung gian liên lạc giữa Bát Quái Đài và Cửu Trùng Đài bằng phương pháp thông công. Ngoài ra Hiệp Thiên Đài còn nắm quyền tư pháp xử đoán chức sắc và đạo hữu. Về tổ chức có ba chi là: Chi Pháp, Chi Đạo, Chi Thế. Điều khiển Chi Pháp có Hộ Pháp, điều khiển Chi Đạo có Thượng Phẩm, điều khiển Chi Thế có Thượng Sanh, Hộ Pháp còn cóphận sự điều khiển toàn diện Hiệp Thiên Đài. Mỗi Chi có bốn vị chức sắc cầm đầu gọi là Thời Quân. Tổng cộng ba chi có 12 vị gọi là Thập Nhị Thời Quân.
CHI ÐẠO
THƯỢNG-PHẨM
Bảo-Đạo, Hiến-Đạo, Khai-Đạo, Tiếp-Đạo
CHI PHÁP
HỘ- PHÁP
Bảo-pháp, Hiến-Pháp, Khai-Pháp, Tiếp-Pháp
CHI THẾ
THƯỢNG SANH
Bảo-Thế, Hiến-Thế, Khai-Thế, Tiếp-Thế
Ngoài ra còn có các phẩm vị như :Bảo Văn Pháp Quân, Bảo Sanh Quân và nhiều phẩm vị khác nữa mà Đức Chí Tôn chưa phong. Dưới những vị nầy có tám cấp nhân viên kể từ dưới lên trên là :
Hội-Thánh Cửu Trùng Đài là cơ quan có phận sự giáo hóa toàn thể nhơn sanh và bảo dưỡng sự sống về phần đời.
1/- TRUNG ƯƠNG :
Về tổ chức tại trung ương có 9 viện, mỗi phái có ba viện :
Hộ, Lương, Công thuộc Phái Thái.
Học,Y, Nông thuộc Phái Thượng.
Hòa, Lại, Lễ thuộc Phái Ngọc.
2/-TẠI ĐỊA PHƯƠNG
Tại địa phương có tổ chức Bàn Tri Sự là đơn vị hành chánh thuộc cấp xã.
So sánh với sự phân chia ranh giới hành chánh ngoài đời ta thấy :
1/- PHẬN SỰ :
Phước Thiện là cơ quan có phận sự gầy dựng những cơ sở kinh tế để lấy lợi làm châu cấp (lương bổng) cho chức sắc hiến thân hành đạo và giúp đỡ những kẻ nghèo khó. Ngoài ra nó còn có phận sự tạo công ăn việc làm cho nhơn sanh.
2/- TỔ CHỨC :
Về tổ chức đơn vị hành đạo của Phước Thiện là nhà “Sở Phước Thiện Chánh” ở cấp quận do bàn cai quản điều khiển gồm có :
Mỗi nhà sở Chánh Phước Thiện phải lập cho đủ nhưng cơ quan thiết dụng như Bảo Sanh Viện, Y Viện, Ấu Trĩ Viện, Dưỡng Lão Đường, Học Viện, để giải quyết vấn đề sanh, lão, bịnh, tử là bốn cái khổ chánh của con người
Những chức sắc làm việc trong Hội Thánh Phước Thiện có thể được đắc phong vào những chức phẩm sau đây :
3/- SỰ THÀNH LẬP
Buổi đầu tiên Đức Hộ Pháp vâng lịnh thiêng liêng lập ra Minh Thiện Đàn là hình thức đầu tiên của Phước Thiện. Về sau Minh Thiện Đàn được tiếp nối bằng cơ quan Phước Thiện và nay có cả một Hội Thánh Phước Thiện hoạt động mạnh mẽ từ địa phương đến trung ương.
Đó là cơ quan có phận sự giáo hóa về đạo đức cho phái nữ.
Về tổ chức Hội Thánh Nữ Phái Cửu Trùng Đài có đầy đủ các phẩm vị như bên nam Phái từ Lễ Sanh đến Đầu Sư. Còn hai phẩm Chưởng Pháp và Giáo Tông thì bên Nữ phái không có.
Nữ Phái Cửu Trùng Đài do Đức Lý Giáo Tông lập ra.
Luật lệ của Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ tìm thấy trong quyển Tân Luật là bộ luật mới. Nói là mới khi so sánh với cái gì cũ hay cựu luật là những quy điều của các Tôn giáo trong Nhứt Kỳ và Nhị Kỳ Phổ Độ.
Tân Luật của Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ do quyền vạn linh lập nên được Chí Tôn phê chuẩn và vì thế gọi là ” Thiên Điều” tại thế, nội dung có khoản nói về Đạo Pháp, điều luật nói về Thế Đạo, điều luật nói về Tịnh Thất..
Chơn Truyền luật pháp của Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ gồm có :
1/- BÀN TRI SỰ :
Tại mỗi Hương Đạo có tổ chức Bàn Tri Sự là đơn vị Hành Chánh ở cấp Xã thuộc Cửu Trùng Đài. Đó là một Hội Thánh Em nho nhỏ nắm trọn quyền hành chánh và pháp luật tại địa phương.
Về tổ chức có ba chức vụ chính là :
Tổ chức Bàn Trị Sự có một tầm quan trọng vô cùng vì nhơn sanh trong Hương Đạo hiền hay dữ phần lớn là do sự giáo hóa của các Chức Việc. Về hành chánh Bàn trị Sự còn phải đảm đương công việc thuộc Cửu Viện tại trung ương.
2/- BÀN CAI QUẢN
Song song với hành chánh, bên Phước Thiện cũng có đơn vị nhỏ nhất là Bàn Cai Quản cũng có tầm quan trọng đáng kể như bên hành chánh nhưng nặng hơn về phần kinh tế.