ÐIẾU VĂN
của Cửu Trùng Ðài Nam Phái.
Thưa Quí Ông, Quí Bà,
Thưa Chư Chức Sắc Thiên Phong,
Chư Ðạo Hữu Nam Nữ.
Tôi xin thay mặt cho Chức Sắc Cửu Trùng Ðài Nam Phái mà đọc bài Ai điếu tiễn Anh Cả chúng tôi là Ðức Quyền Giáo Tông Thượng Trung Nhựt.
Phúc Âm: Theo lời di truyền của Ông THÁNH LUC chép truyện Ðức Chúa JÉSUS trước khi chịu đóng đinh trên cây Thánh giá để chuộc tội cho chúng sanh, có đoạn thuộc về lúc Ngài ở Jérusalem như vầy: Chừng Ngài đi khỏi nơi đó, Ngài cùng các Thánh Tông Ðồ đến một nơi là hòn núi Olivier, đến đó rồi thì Ngài dạy các Tông Ðồ bảo phải cầu nguyện đừng để cho sa đắm, đoạn Ngài đi ra một nơi xa xa quì cầu nguyện mà nói rằng: Cha ôi! Nếu như Cha sẵn lòng muốn cho con xa lánh chốn đắng cay nầy, thì con đội ơn Cha, song muôn việc chi con cũng đều tuân theo mạng lịnh của Cha. Ngài vừa dứt lời thì các Thiên Thần hiện ra trên thinh không mà an ủi, tuy nhiên Ngài cũng cứ tâm thần thất thố, Ngài còn cầu nguyện thêm và mấy giọt huyết của Ngài rơi tràn dưới đất. Cầu nguyện xong, Ngài bèn trở lại chỗ các Thánh Tông Ðồ, thấy mấy ông nầy, vì bởi buồn rầu ngủ gục, Ngài nói với họ tại sao mà các con ngủ như vậy? Dậy mà cầu nguyện cho khỏi sa đắm.
Ðoạn trên đây có lẽ lại là một cái “đặc sắc” vẻ vang của Ðạo Thiên Chúa. Ông Giáo Chủ sanh tại Galilée khác hẳn hơn mấy ông Giáo Chủ khác. Cái chết của tấm thân xác thịt không phải là một cơ hội để thoát hóa lên chốn Cực Lạc, tiêu diêu, mà lại là dịp đau đớn, dầu cho mình là con Ðức Chúa Trời mà gặp phải khi ấy thì cũng chẳng có chi khác với con của Ngài. Chẳng những vậy thôi lại còn biết mình chết đây là để chuộc tội cho thế gian, mà trước khi chết cũng vẫn cứ thở than cầu nguyện: Cha ôi! Nếu như Cha sẵn lòng muốn con xa lánh chén thuốc đắng cay nầy thì con đội ơn Cha.
Thưa Quí Ngài, đối với người tu niệm như chúng tôi đây, chẳng có đức nào lớn hơn đức khiêm nhượng, thì thế các Ngài cũng biết trước rằng: Tôi sở dĩ dẫn lời Phúc Âm của ông Thánh LUC vào đây, mà không có ích chi, dám đem Ðức Chúa Jésus, ví với Người Anh Cả của chúng tôi, mà để chỉ tỏ ra rằng: Người trong Ðạo, người ngoài Ðời, bao giờ cũng đau đớn với cái chết, cũng ngại ngùng với nó, cũng như một cái cơ cấu mầu nhiệm, một cái quyền riêng của Ðấng Tạo Hóa đã cầm chặt vào trong tay, chẳng có người tham dự đến.
Than ôi! Ðức Chúa Jésus là người đã biết rằng: Chết để chuộc tội cho thế gian mà húy như thế! Thì Anh Cả chúng tôi ngày nay mới là đau đớn dường nào?! Bỏ hết công danh thế sự, nương theo cửa Ðạo, tám chín năm nay, bây giờ ra đi, dầu có lên Tiên, lên Thánh, lên Phật đi nữa, mà đem lòng bác ái phổ độ, nhớ lại chúng sanh đương cơn khốn đốn, nền Ðạo lắm lúc nghiêng suy, thì làm sao cho khỏi buồn khỏi tủi.
Tuy nhiên, cái buồn cái tủi của Anh Cả chúng tôi dầu cho nó sâu lớn thế nào nó cũng vẫn thản nhiên, vì đã làm tròn hết phận sự, khổ là khổ cho chúng tôi đây, rầu buồn cái chết của Người bao nhiêu, lại ngại ngùng lo sợ cho cái sống của mình bấy nhiêu, và vì bởi ngại ngùng lo sợ như thế, nên chi chúng tôi mới vâng lịnh các Chức Sắc Thiên Phong Nam Phái mà thuật lại, chẳng phải là mượn cái dịp các Ngài đã niệm tình đến đây điếu tang, đặng phô trương công nghiệp của Ðức Quyền Giáo Tông mà chỉ để làm một bài học cố nhiên cho tất cả mấy trăm ngàn Chức Sắc, Tín Ðồ trong Ðạo. Chúng tôi đã nói đến sự nghiệp của Ngài thì tất nhiên phải nói cả về sự nghiệp ngoài Ðời, với sự nghiệp hành Ðạo, song tôi xin phép quí Ngài đặng bỏ qua những chuyện ngoài Ðời, như là đắc cử Hội Ðồng Quản Hạt, làm Thượng Nghị Viện, hưởng thọ Bắc Ðẩu Bội Tinh… những việc ấy chẳng phải là quí, song nó chỉ quí với những người chưa lấy lòng tín ngưỡng làm phương châm cho sự hành vi, chưa lấy được đức Bác ái phổ độ làm mục đích cho cái đời sống.
Tôi chỉ muốn lần mấy trương lịch sử ngoài Ðời của Ngài để tìm thử coi có chi phù hạp với cái cử chỉ của Ngài từ khi lập Ðạo chăng?
Thưa Quí Ngài, thưa Quí Khách, thưa Chư Chức Sắc Thiên Phong, thưa Chư Ðạo Hữu nam nữ. Nếu như ai đã chịu khó lục lại những tờ biên bản của Hội Ðồng Quản Hạt từ năm 1906 đến khi Âu Châu đại chiến năm 1914, và những báo chí đương buổi bấy giờ thì họ sẽ thấy, sau khi phản đối bản dự thảo Lục hạng điền, sau khi lập xong Nữ Học Ðường thì Ngài đã đọc một bài Diễn Văn yêu cầu với Chánh Phủ, lấy một phần số tiền công nho của làng phụ trội của tất cả các làng khắp Nam Kỳ Lục Tỉnh, đặng lập ra tại Saigon một cái Hội Quán gọi là “La Grande Maison Commune Annamite” – Nhà Ðại Ðồng Của Người An Nam. Ðại Ðồng ở ngoài Ðời lúc bấy giờ với cái Ðại Ðồng trong Ðạo ngày nay có khác chi đâu. Ngay trước mặt của Ngài sau lưng Liên Ðài, các Ngài đã thấy bốn chữ thật lớn: “NGÃ THIÊN THỊ THÍNH”, nghĩa là: Sự nghe và sự thấy của Thầy chúng ta. Nghĩa câu đó là do mấy câu ở trong Thi Kinh: “Thiên thị tại ngã, dân thị Thiên thính; tại ngã dân thính” – Sự thấy của Trời ở nơi sự nghe của dân, Trời tức là dân, dân tức là Trời. Tôn chỉ Ðạo của chúng tôi chỉ ở trong bốn chữ “Thiên Ðạo và Nhơn Ðạo”. Cái đời hành Ðạo của Ðức Quyền Giáo Tông chúng tôi cũng chỉ khế xướng có bấy nhiêu thôi. Nếu đem cái kết quả sau khi chín năm hành Ðạo mà so với cái tôn chỉ mục đích của Ðạo chúng tôi, thì chẳng khác nào nhìn vào giọt nước ở biển đông, hột cát ở giữa đồng sa mạc, tuy vậy mặc dầu, Anh Cả của chúng tôi lúc sanh tiền hằng dạy chúng tôi rằng: Ðức Chúa Jésus Ngài đã nói: “Ðức tin của người ta nó mạnh cho đến đổi dời núi chỗ nầy đem sang chỗ khác“. Câu đó là câu kết luận của Bài Diễn Văn nầy, mà cũng câu từ đây về sau mỗi ngày chúng tôi đều đứng trước vong linh Anh Cả chúng tôi mà tụng niệm vậy.
Ôi! Huy lụy.
Tòa Thánh, ngày 26 tháng 10 năm Giáp Tuất (1934).
Ngọc Chánh Phối Sư
Khai Pháp HIỆP THIÊN ÐÀI
TRẦN DUY NGHĨA