BÀI GIẢNG ÐẠO
Nhân kỷ niệm 2 năm ngày làm Tờ Khai Ðạo với Chánh phủ thuộc địa Pháp (*)
23 tháng 8 năm Mậu Thìn ( 6 Octobre 1928).
CHƯ ÐẠO HỮU RẤT YÊU DẤU,
CHƯ ÐẠO TỶ, CHƯ ÐẠO MUỘI,
Tôi rất hữu hạnh vì ngày nay được thay mặt trong Ðại Ðạo Tam Kỳ Phổ Ðộ đặng thố lộ ít lời nhắc tích ngày kỷ niệm hôm nay.
Máy âm dương chuyển vận, cơ tạo hóa vần xoay, ngày tháng như thoi đưa, ngảnh lại ngày Ðấng Chí Tôn hiệp chúng ta nơi đây đặng lo lập Tờ Khai Ðạo tới nay là hai năm chẵn. Tôi xin nhắc lại cho chư Hiền hữu, chư Hiền muội lãm tường: Ðấng Chí Tôn có dạy:
Bàn Cổ sơ khai nhơn sanh ư Dần cho nên ngày Ðấng Chí Tôn mở Ðạo là ngày mồng một năm Bính Dần. Ngày ấy Thầy sắp đặt mười hai người lo khai Ð.Ð. T. K. P. Ð. mỗi người lãnh phận sự lo đi truyền bá. Bước qua tháng tám năm Bính Dần gần lúc Trung Thu trăng thanh gió mát, tôi cùng hai em Cư, Tắc, cầu nguyện cùng Ðấng Từ Bi xin phép đến bữa nguyệt đáng cho phép sắm lễ cúng Diêu Trì Cung và cầu Cửu Thiên Huyền Nữ Nương Nương và chín vị Tiên Nữ hầu bà xin dạy Ðạo. Ðấng Chí Tôn rộng lượng cho cầu Diêu Trì Cung bữa rằm Trung Thu.
Khi cầu cơ thì Ðấng Chí Tôn giáng kêu tôi dạy phải cho môn đệ của Thầy tối 23 tháng 8 tựu tại nhà Ðạo Hữu Tường đây.
Tôi không biết rõ Thánh ý điều tôi vâng mạng cho chư Ðạo Hữu hay lời Thánh truyền tới bữa 23 tháng 8 năm Bính Dần, là ngày 29 Septembre 1926 chư Ðạo Hữu tựu tại đây rồi cầu Ðấng Chí Tôn giáng dạy tôi phải biên tên hết các Nam Nữ lưỡng phái đặng đứng tờ khai Ðạo cho Chánh phủ, khi ấy có mặt tại nơi đàn hết thảy là 240 vị Ðạo Hữu Nam Nữ. Tôi có nạp tên mấy vị ấy tại Chánh phủ, khi tôi dâng tờ khai đạo, là ngày 6 Octobre 1926. Khi ấy tôi có bạch với Ðấng Chí Tôn rằng tôi không có giờ đủ mà đệ tờ khai đạo cho ông Thái Lão Trần Ðạo Quang ký tên, Ðấng Chí Tôn có phán dạy tôi cứ việc đem tên Trần Ðạo Quang vô tờ khai đạo. Ðấng Chí Tôn có phán rằng: “Con cứ đem tên nó vô tờ khai đạo, Ðạo Quang nó không chối cãi đâu mà con phòng ngại“.
Thiệt từ ngày ấy, anh cả chúng ta là Trần Ðạo Quang hết lòng sốt sắng vì Ðạo nên Ðấng Chí Tôn phong cho chức Chưởng Pháp trong Ð.Ð.T.K.P.Ð.
Ấy là sự tích ngày kỷ niệm hôm nay. Nhìn mặt nhau đây thì chúng ta thấy chúng ta phản lão hườn đồng, chúng ta trẻ lại hai tuổi, vì chúng ta trở lại thấy việc hai năm trước.
Vậy là ngày vui, ngày quí báu của chúng ta.
Biết vui, biết quí báu chừng nào thì phải biết cái ân huệ của Ðấng Chí Tôn ban thưởng cho chúng ta chừng nấy. Muốn đền ơn quí trọng ấy, phải làm sao? Phải hết lòng vì Ðạo hết lòng tín ngưỡng Ðấng Chí Tôn và chư Phật chư Tiên vì háo sanh, vì cuộc tuần hườn mà gieo mối Ðạo Trời T.K.P.Ð. ngỏ hầu độ rỗi sanh linh khỏi hết trả vay nơi trầm luân khổ hải nầy.
Vì mừng ngày kỷ niệm hôm nay, tôi xin nhắc chư Ðạo Hữu chư Ðạo muội, việc phải lo trong Ðạo.
Nhiều Ðạo Hữu tưởng lầm rằng ngày Ðấng Chí Tôn vì quá thương nhân loại nơi đây, nên gieo truyền mối Ðạo nơi đây, vậy chúng ta cứ ăn chay niệm Phật, thì đắc quả đặng. Nhiều Ðạo Hữu cũng tưởng lầm rằng: Mình hữu duyên hữu phần gặp lúc Ðạo khai, vậy cứ luyện Ðạo thì đắc quả.
Hại thay! Cái tánh cái hạnh phàm phu, sân si ái dục, tham lam, khoe danh cầu tiếng, nhóm lại nghịch lẫn nhau, gièm siểm nhau, lo đứng cho trên người khác chớ không tài liệu biện cho có ích chi cả. Tánh hạnh còn như vậy là tánh chưa thuần dương mà làm sao thành đặng.
Ðấng Chí Tôn hằng nói: “Phần nhiều hữu công mà chưa tận chí, không vì sanh chúng mà giữ phẩm hạnh hoàn toàn, cho nét đường tu của Thầy đã vì các con mà bố hóa…“
Ðấng Chí Tôn vì quá thương nhân loại nơi đây nên cho chúng ta được hưởng cái công khai Ðạo, cái công vẹt ngút mây xanh làm chỗ sáng sủa bạch minh cho bước đường sau nầy cũng do lần dấu ấy mà tầm đến nơi yên tịnh, làm cho khắp cả dân sanh đều được hưởng.
Theo Thánh ý trên đây thì Ðấng Chí Tôn muốn cho chúng ta dìu dắt kết chặt dân sanh nơi vùng Nam nầy đặng cùng nhau chung hiệp, tìm con đường hòa bình, chẫm rãi, lần ra khỏi lối khốn khổ lao lung ở cõi trần nầy, rồi tự toại ngâm câu thái bình. Chừng ấy chim về cội cá về sông, hớn hở, trau lòng thiện niệm mà bước lên nấc thang Thiêng liêng mới đặng.
Ngày nào Ðạo chưa hòa, người chưa đủ sức kềm chế nhau, tương thân tương ái nhau, cho đủ tinh thần mẫn đạt, thương yêu nâng đỡ nhau, Ðạo chưa đủ người ngay chánh hiền lương chỉ nẻo dẫn đường, người Ðạo chưa phủi sự tham danh chác lợi, trong Ðạo chưa biết trật tự kính nhường nhau, thì ngày ấy Ðạo chưa trọn thành, thì chưa một ai mong khỏi nội công mà tầm nơi địa vị Thiêng liêng được.
Thương hại thay! Phần nhiều Ðạo Hữu chưa biết Ðạo là gì? Nếu trong Ðạo mà chưa biết đức nhơn thì bao giờ thành Ðạo nhơn đức được. Là thương xót giúp lẫn nhau, phò nguy tế cấp với nhau, làm âm chất tế độ kẻ nguy cùng.
Mến đức hơn mạng sống của mình. Lòng nhơn phải lấy tánh hiền lương mà dìu kẻ vạy ra chánh ấy là một sự nên làm. Lấy lời cam ngôn mỹ từ, mà khuyên dỗ những kẻ bất bình cho an khuây, lại còn nên làm hơn nữa. Thánh ý muốn cho ta luyện hạnh nết được như vậy thì hòa bình trong Ðạo.
Ngày nào được hòa bình thì cả nhân sanh coi việc hòa bình của chúng ta mà noi theo. Hỏi thử: Chúng ta có làm được muôn một trong mấy điều ấy chưa. Tôi tưởng chắc lỗi thì nhiều, chớ lập chí Thánh thì như mấy lời dạy trên đây chưa có.
Than ôi! Ðã chưa có mà còn tệ hơn nữa là phần nhiều đã xa nền Ðạo cho đến đổi có lời Ðức Lý Giáo Tông trách như vầy: “Người trong Ðạo có số cho đông chớ tâm trung không một mảy chi thành thật; hiệp bề ngoài mà lòng Ðạo chưa thuần, nét thương tâm chưa có, hạnh đức chưa hoàn toàn“.
Ngày nào mà Ðạo chưa được hòa, người một Ðạo chưa đồng nhứt tâm, thì đèn rọi thiêng liêng chưa đủ tỏ mà soi cho mấy chục triệu dân sanh nơi đây.
Ngày nào Ðạo chưa hòa, thì không ai được lời Thánh Giáo nữa.
Theo nhân sự làm con mà làm cho ông cha buồn rầu thì cũng thất hiếu! Trong Ðạo mà không hòa thì tự nhiên Ðấng Ðại Từ Phụ cũng sầu não với đám con ngỗ nghịch. Tôn chỉ Ðại Ðạo là đó.
Ngày nay chúng ta thành tâm lập lễ kỷ niệm nầy thì tôi tưởng cũng nên thành tâm mà chọn một người bàn hội cho đủ đạo đức, cho đủ tư cách. Bàn hội ấy hiến công đi dạy dỗ khuyên lơn trong Ðạo Hữu Nam Nữ từ lớn tới nhỏ, phải lo trau giồi hạnh đức như mấy lời tôi thố lộ trên kia. Bàn hội ấy lo cho Ðạo Hữu Thánh Thất Cầu Kho đây, mỗi tuần phải ra công xem xét có việc bất bình trong Họ, thì phải lo phương cứu chữa cho được yên tịnh. Mỗi tuần phải có tờ phúc cho ông làm đầu trong Họ, hay là cho ông Chủ địa phận trong Ðạo.
Tôi sẽ truyền cho mỗi Họ đều sắp đặt như vậy, ấy cũng phương châm chế cho trong Ðạo hòa bình chớ chư Hiền hữu cũng thấy rõ nhiều việc biến trong Ðạo. Trải qua mấy thu rồi, chư Ðạo Hữu, chư Ðạo muội không đặng nghe lời Thánh Giáo, vậy tôi xin đọc một bài Thánh Ngôn của Ðức Ðại Từ Bi dạy Ðạo khi tôi đi phổ thông miền Hậu Giang.
“… Ngọc Hoàng Thượng Ðế Viết Cao Ðài Giáo Ðạo Nam Phương
Chư môn đệ và chư nhu nghe:
Chim về cội, nước tách nguồn, từ xưa kiếp con người giữa thế, chẳng qua là khách đi đường; phận sự muốn cho hoàn toàn, cần phải có bền chí và khổ tâm; có bền chí mới đạt phẩm vị thanh cao; có khổ tâm mới rõ tuồng đời ấm lạnh; lăng xăng xạo xự mùi chung đỉnh, vẻ cân đai, rốt cuộc cũng chẳng khác chi một giấc huỳnh lương mộng; mỗi bậc phẩm đều đặng một vai tuồng của Ðấng cầm quyền thế giái ban cho; dầu thanh cao, dầu hèn hạ, cũng phải gắng làm cho rồi trách nhậm, hầu buổi chung cuộc, hồn lìa cõi trần, đặng đến nơi khởi hành mà phục hồi công cán; ai giữ trọn bực phẩm, thì đặng Tòa Nghiệt Cảnh tương công chiết tội, để vào địa vị cao hơn chốn Ðịa Cầu 68 nầy; ai chẳng vẹn trách nhậm nhơn sanh, phải bị đọa vào nơi U Minh Ðịa; để trả cho xong tội tình căn quả cho đến lúc trở về nẻo chánh đường ngay mà phục hồi ngôi cũ; bằng chẳng biết sửa mình thì luật Thiên Ðiều chồng chập, khổ A Tỳ phải vướng muôn muôn đời đời mà đền tội ác. Bậc nhơn sanh vì đó mà phải chịu thiên niên chìm đắm vào số luân hồi; vay trả, trả vay, căn quả chẳng bao giờ tiêu đặng. Các bậc Thần, Thánh, nếu chẳng biết mối đạo là phương châm tìm nguồn trong rửa bợn tục, thì biển trần khổ nầy cũng khó mong thoát đặng.
Trời Nam may đặng một yếng sáng của Ðấng Ðại Từ Ðại Bi dẫn khách trần bước lần ra con đường hắc ám, để tránh khỏi bến mê; dụng nâu sồng thế cân đai, mượn khổ tâm thay chung đỉnh, lấy hạnh đức làm nấc thang bước lên tột lừng Trời, vẹt ngút mây xanh, trông vào cảnh thiên nhiên, biết rõ cơ mầu nhiệm mà làm khách u nhàn thanh nhã, núi thẳm rừng xanh. Phủi hết muôn sự ở cõi trần vô vị nầy, ấy là một sự khó thi hành của khách phàm tục, mấy ai nong nả tìm đến cảnh thiêng liêng, mà nhiều kẻ lại tìm vào vực thẳm.
Ðạo Trời qua bến tục, đường Thánh dẫn khách trần; nếu chẳng biết thế thời, giọt nước nhành dương hết chờ khi rưới khổ đặng.” (**)
Trước khi dứt lời, tôi xin chư Ðạo Hữu, chư Ðạo muội bái lạy Ðấng Chí Tôn và rập cùng tôi tung hô cầu chúc: “Nam Mô Cao Ðài Tiên Ông Ðại Bồ Tát Ma Ha Tát, xin bố phước lành cho chúng tôi lo cho tròn phận sự …”
Thượng Ðầu Sư
THƯỢNG TRUNG NHỰT
Phụ ghi:
(*) Chúng tôi thêm vào phần nầy để phân biệt với bài giảng tại nhà ông Cả Hồ văn Nhơn.
(**) Nguyên bản của tài liệu, so với Thánh Ngôn Hiệp Tuyển Q.1 ngày 10-01-1927 bài 61 ấn bản năm Nhâm Tý (1972) có sự khác biệt về cách chấm câu. Ðể cho sự nhất thống chúng tôi xin thay thế bằng bài Thánh Ngôn nơi TNHT Q1.
Nguyên bản tài liệu gốc:
” … Ngọc Hoàng Thượng Ðế Viết Cao Ðài Giáo Ðạo Nam Phương.
Chư môn đệ và chư nhu nghe,
Chim về cội nước tách nguồn, từ xưa kiếp con người giữa thế chẳng qua là khách đi đàng, phận sự muốn cho hoàn toàn, cần phải có bền chí và khổ tâm. Có bền chí mới đoạt được phẩm vị thanh cao, có khổ tâm mới rõ tuồng đời ấm lạnh. Lăng xăng, xạo xự, mùi chung đỉnh, vẻ cân đai, rốt cuộc chẳng khác chi một giấc huỳnh lương mộng.
Mỗi bực phẩm đều đặng một vai tuồng của đấng cầm quyền thế giái ban cho. Dầu thanh cao, dầu hèn hạ, cũng phải gắng làm cho rồi trách nhiệm, hầu buổi chung cuộc hồn lìa khỏi trần, đặng đến nơi khởi hành, mà phục hồi công cán.
Ai giữ trọn bực phẩm thì được Tòa Nghiệt Cảnh tương công chiết tội để vào địa vị thanh cao hơn chốn địa cầu 68 nầy. Ai chẳng vẹn trách nhậm nhơn sanh phải đi vào nơi u địa để trả cho xong tội tình công quả, cho đến lúc trở về nẻo chánh, đường ngay mà phục hồi ngôi cũ, bằng chẳng biết sửa mình, thì luật Thiên Ðiều chẳng chấm, khổ A Tỳ phải vướng muôn muôn đời đời mà đền tội ác. Bực nhơn sanh vì đó mà phải chịu thiên niên chìm đắm, vào sổ luân hồi, vay trả, trả vay, căn quả chẳng bao giờ tiêu đặng.
Các bực Thánh Thần nếu chẳng biết mối Ðạo, là phương châm tìm nguồn trong rửa bợn tục thì biển trần khổ nầy cũng khó mong thoát đặng.
Trời Nam may đặng một yến sáng của Ðấng Ðại Từ Bi dẫn khách bước lần ra con đường hắc ám, để tránh khỏi bến mê, dùng nâu sồng thế cân đai, mượn khổ tâm thay chung đỉnh, lấy hạnh đức làm nấc thang bước lên tột lừng trời vẹt ngút mây xanh, trông vào cảnh Thiêng liêng biết rõ cơ mầu nhiệm mà làm khách u nhàn thanh nhã, núi thẳm, rừng xanh, phủi hết muôn sự ở cõi trần vô vị nầy, ấy là một sự khó thi hành cho khách phàm tục. Mấy ai nong nả, tìm đến cảnh Thiêng liêng mà nhiều kẻ lại tìm vào vực thẳm. Ðạo Trời qua bến tục, đường Thánh dẫn khách trần, nếu chẳng biết thời thế, giọt nước nhành dương, hết chờ khi rưới khổ đặng.”